26 września jest 269. (w latach przestępnych 270.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 96 dni.
- Imieniny obchodzą: Amancjusz, Budziwoj, Cyprian, Dalmacjusz, Dalmacy, Damian, Euzebiusz, Kalistrat, Kasper, Kosma, Lucja, Łękomir, Łucja, Majnard, Nil, Nila, Nilus i Teresa.
- Jemen – Święto Rewolucji
- Międzynarodowe
- Polska – Ogólnopolski Dzień Aptekarza (obchodzony w dniu liturgicznego wspomnienia św. Kosmy i Damiana, patronów farmaceutów i aptekarzy)[4]
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim[5][6], obchodzą:
[edytuj] Wydarzenia w Polsce
[edytuj] Wydarzenia na świecie
- 1087 – Wilhelm II został koronowany na króla Anglii.
- 1143 – Celestyn II został wybrany na papieża.
- 1212 – Cesarz niemiecki Fryderyk II wydał Złotą Bullę Sycylijską, w której nadał władcom Czech dziedziczny tytuł królewski.
- 1371 – Turcy osmańscy pokonali koalicję bałkańskich chrześcijan w bitwie nad rzeką Maricą.
- 1423 – Wojna stuletnia: zwycięstwo Francuzów nad Anglikami w bitwie pod La Brossiniere.
- 1580 – Złota Łania, flagowy okręt Francisa Drake'a, zawinęła do portu Plymouth, kończąc podróż dookoła świata.
- 1679 – W Lund został zawarty traktat pokojowy kończący wojnę duńsko-szwedzką.
- 1687 – Flota wenecka podczas bitwy z Turkami ostrzelała ateński Akropol, powodując eksplozję zgromadzonego tam prochu i zniszczenie wielu budowli.
- 1789 – Thomas Jefferson został nominowany na pierwszego sekretarza stanu Stanów Zjednoczonych.
- 1799 – II koalicja antyfrancuska: wygrana Francuzów w II bitwie pod Zurychem.
- 1815 – Rosja, Austria i Prusy podpisały sojusz zwany Świętym Przymierzem.
- 1832 – W Szwecji otwarto Kanał Gotyjski.
- 1860:
- 1889 – I. Generalna Konferencja Miar ustaliła (obowiązującą do 1960 roku) definicję metra jako odległości w temperaturze 0 °C i przy normalnym ciśnieniu atmosferycznym między dwiema głównymi kreskami na platynowo-irydowym wzorcu, złożonym w Międzynarodowym Biurze Miar w Sèvres pod Paryżem, oraz (nadal obowiązującą) definicję i wzorzec kilograma.
- 1900 – Zwodowano pancernik Potiomkin.
- 1907 – Nowa Zelandia oraz Nowa Fundlandia stały się brytyjskimi dominiami.
- 1908 – Założono norweski klub piłkarski Brann Bergen.
- 1911 – Podczas Międzynarodowego Kongresu Balneologicznego w niemieckim Bad Nauheim określono po raz pierwszy definicję wody mineralnej.
- 1921 – Edvard Beneš został premierem Czechosłowacji.
- 1926 – Otwarto Ullevaal Stadion w Oslo.
- 1934 – Zwodowano brytyjski transatlantyk RMS Queen Mary.
- 1936 – Nikołaj Jeżow został szefem NKWD.
- 1938 – Przeprowadzono częściową mobilizację we Francji i Wielka Brytanii.
- 1939 – Delegalizacja Francuskiej Partii Komunistycznej pod zarzutem działalności antypaństwowej.
- 1941:
- 1943 – Wojna na Pacyfiku: udany atak alianckich komandosów na port w okupowanym przez Japończyków Singapurze. Bez strat własnych zatopiono 7 jednostek handlowych wroga.
- 1944 – W wyniku niepowodzenia operacji Market-Garden polscy i brytyjscy spadochroniarze zostali wycofani z okolic Arnhem.
- 1950 – Wojna koreańska: oddziały ONZ odzyskały Seul.
- 1954 – Ponad 1 100 osób zginęło w Cieśninie Tsugaru wskutek zatonięcia podczas tajfunu japońskiego promu Tōya Maru.
- 1957 – Premiera musicalu West Side Story.
- 1960:
- 1962 – Proklamowano Jemeńską Republikę Arabską.
- 1967 – Wielka Brytania, Francja i RFN podpisały w Londynie umowę o wspólnej produkcji samolotu Airbus.
- 1968:
- 1969:
- 1972 – W RFN powstał oddział antyterrorystyczny GSG 9, utworzony w związku z nieporadnymi działaniami policji po ataku na izraelskich sportowców podczas Igrzysk Olimpijskich w Monachium.
- 1976 – Mumia faraona Ramzesa II została przewieziona do Paryża w celu konserwacji.
- 1977 – Uruchomiono reaktor nr 1 w elektrowni atomowej w Czarnobylu.
- 1980:
- 1981 – Dokonano oblotu Boeinga 767.
- 1983:
- Nieudana próba wystrzelenia statku kosmicznego Sojuz T-10-1 z kosmodromu w Bajkonurze. Po eksplozji rakiety nośnej podczas startu, dwuosobowa załoga została uratowana przy pomocy rakiety ewakuacyjnej.
- Pułkownik Stanisław Pietrow prawdopodobnie zapobiegł wojnie nuklearnej, ignorując błędne wskazania radzieckiego systemu wczesnego ostrzegania o wystrzeleniu 5 rakiet amerykańskich.
- 1986 – W Afganistanie mudżahedini zestrzelili dwa pierwsze radzieckie śmigłowce bojowe Mi-24 dostarczonymi przez Amerykanów pociskami ziemia-powietrze Stinger.
- 1988 – Podczas Igrzysk Olimpijskich w Seulu kanadyjski sprinter Ben Johnson, po pozytywnym wyniku testu antydopingowego, został zdyskwalifikowany i pozbawiony złotego medalu za zwycięstwo w biegu na 100 m.
- 1989 – Ostatni wietnamscy żołnierze opuścili po 12 latach terytorium Kambodży.
- 1992 – Pod Lagos w Nigerii rozbił się wojskowy Lockheed C-130 Hercules; zginęło 158 żołnierzy.
- 1995 – 7-krotny premier Włoch Giulio Andreotti stanął przed sądem w Palermo pod zarzutem współpracy z mafią.
- 1997:
- 1998 – Wystartował kanał muzyczny MTV Rossija.
- 2000 – U wybrzeży wyspy Paros zatonął grecki prom pasażerski MS Express Samina; zginęły 82 osoby.
- 2002 – Co najmniej 1 863 osoby zginęły w katastrofie senegalskiego promu MV Le Joola.
- 2003 – Na Spitsbergenie utworzono Północny Park Narodowy Isfjorden.
- 2005 – Irlandzka Armia Republikańska rozpoczęła zdawanie broni, realizując warunki porozumienia wielkopiątkowego.
- 2006 – Shinzō Abe został premierem Japonii.
- 2007:
- 32 osoby zginęły w wyniku wybuchu dwóch samochodów-pułapek w Bagdadzie.
- Yasuo Fukuda został premierem Japonii.
- 2008 – Szwajcarski pilot Yves Rossy przeleciał nad Kanałem La Manche, używając odrzutowego skrzydła własnej konstrukcji.
- 2009:
- 2010 – Katastrofa polskiego autokaru pod Berlinem, w której zginęło 14 osób, a 29 zostało rannych[7]
[edytuj] Urodzili się
- 1181 – Franciszek z Asyżu, święty, włoski duchowny katolicki, stygmatyk, założyciel franciszkanów (zm. 1226)
- 1329 – Anna Wittelsbach, królowa Niemiec i Czech, żona Karola IV Luksemburskiego (zm. 1353)
- 1754 – Joseph Proust, francuski chemik, (zm. 1826)
- 1790 – William Nassau, angielski prawnik, ekonomista, profesor Uniwersytetu Oksfordzkiego (zm. 1864)
- 1791 – Théodore Géricault, francuski malarz, grafik (zm. 1824)
- 1810 – August von Fligely, austriacki generał porucznik, geograf i kartograf (zm. 1879)
- 1836 – Edward Likowski, polski duchowny katolicki, arcybiskup poznański, prymas Polski (zm. 1915)
- 1840 – Louis-Olivier Taillon, kanadyjski polityk, premier prowincji Quebec (zm. 1923)
- 1849 – Iwan Pawłow, rosyjski fizjolog, laureat Nagrody Nobla (zm. 1936)
- 1867:
- 1869 – (lub 8 października) Komitas Wartabed, ormiański kompozytor (zm. 1935)
- 1870 – Chrystian X Glücksburg, król Danii (zm. 1947)
- 1874 – Lewis Hine, amerykański fotoreporter (zm. 1940)
- 1877 – Edmund Gwenn, brytyjski aktor (zm. 1959)
- 1878 – Kurt von Hammerstein-Equord, niemiecki generał, szef sztabu Reichswehry (zm. 1943)
- 1879 – Tadeusz Michejda, polski lekarz, polityk, minister zdrowia (zm. 1956)
- 1886 – Archibald Vivian Hill, angielski fizjolog, laureat Nagrody Nobla (zm. 1977)
- 1887 – Antonio Moreno, hiszpański aktor (zm. 1967)
- 1888 – Thomas Stearns Eliot, brytyjski pisarz, laureat Nagrody Nobla (zm. 1965)
- 1889 – Martin Heidegger, niemiecki filozof (zm. 1976)
- 1890 – Brunon Antoni Nowakowski, pionier polskiej higieny i medycyny pracy, założyciel ŚAM (zm. 1966)
- 1891 – Hans Reichenbach, niemiecki filozof, logik (zm. 1953)
- 1892 – Bronisław Szwalm, polski działacz turystyczny, krajoznawca (zm.1969)
- 1895:
- 1896 – Marian Buczek, polski działacz komunistyczny (zm. 1939)
- 1897 – Paweł VI, papież (zm. 1978)
- 1898 – George Gershwin, amerykański kompozytor, pianista (zm. 1937)
- 1899 – Irena Dubiska, polska skrzypaczka, pedagog (zm. 1989)
- 1913 – Karol Semik , polski działacz spółdzielczy na Śląsku Cieszyńskim, żołnierz (zm. 1964)
- 1914:
- 1919 – Matilde Camus, hiszpańska poetka (zm. 2012)
- 1921 – Jan Pierzchała, polski pisarz, scenarzysta (zm. 2003)
- 1922 – Maksymilian Małkowiak, polski hokeista na trawie (zm. 2009)
- 1923:
- 1924 – Honorata Chróścielewska, polska pisarka (zm. 2007)
- 1925 – Marty Robbins, amerykański piosenkarz (zm. 1982)
- 1926 – Julie London, amerykańska piosenkarka, aktorka (zm. 2000)
- 1927:
- 1930:
- 1932:
- 1934 – Dick Heckstall-Smith, brytyjski muzyk zespołów: Graham Bond Organisation i Colosseum (zm. 2004)
- 1936 – Winnie Mandela, południowoafrykańska aktywistka
- 1937 – Walentin Pawłow, polityk radziecki, premier ZSRR (zm. 2003)
- 1939 – Wojciech Rudnicki, polski prawnik, polityk, minister zdrowia
- 1940 – Krzysztof Wróblewski, polski aktor
- 1941:
- 1942
- 1944 – Jolanta Borusiewicz, polska piosenkarka
- 1945 – Bryan Ferry, brytyjski muzyk zespołu Roxy Music
- 1946:
- Andrea Dworkin, amerykańska socjolog, publicystka, działaczka społeczna (zm. 2005)
- Maria Szabłowska, polska dziennikarka muzyczna
- Barbara Toruńczyk, polska publicystka, eseistka, historyk literatury
- Ian Wallace, brytyjski perkusista (zm. 2007)
- Christine Todd Whitman, amerykańska polityk, gubernator New Jersey
- 1947 – Lynn Anderson, amerykańska piosenkarka
- 1948:
- 1949 – Clodoaldo, brazylijski piłkarz
- 1950 – Mieczysław Chudzik, polski samorządowiec, starosta częstochowski
- 1951 – Stuart Tosh, szkocki muzyk zespołu Camel
- 1952:
- 1953:
- 1954 – Łukasz Słuszkiewicz, polski reżyser, scenarzysta filmów animowanych
- 1955:
- 1956 – Linda Hamilton, amerykańska aktorka
- 1957 – Klaus Augenthaler, niemiecki piłkarz, trener piłkarski
- 1958 – Robert Kagan, amerykański publicysta
- 1959 – Ilja Kormilcew, rosyjski poeta, publicysta, tłumacz (zm. 2007)
- 1960:
- 1961 – Cindy Herron, amerykańska wokalistka zespołu En Vogue
- 1962:
- 1963 – Lysette Anthony, angielska aktorka
- 1964 – Hanna Chojnacka, polska aktorka
- 1967 – Shannon Hoon, amerykański wokalista zespołu Blind Melon (zm. 1995)
- 1968 – James Caviezel, amerykański aktor
- 1970:
- 1971:
- 1972:
- 1973:
- 1974:
- 1976 – Michael Ballack, niemiecki piłkarz
- 1977 – Janne Holmén, fiński maratończyk
- 1978 – Pascal Borel, niemiecki piłkarz, bramkarz
- 1979:
- 1980:
- 1981:
- 1983 – Ricardo Quaresma, portugalski piłkarz
- 1984 – Keisha Buchanan, brytyjska wokalistka zespołu Sugababes
- 1985:
- 1986 – Ashley Leggat, kanadyjska aktorka
- 1988 – Kiira Korpi, fińska łyżwiarka figurowa
- 1989 – Nicolas Bézy, francuski rugbysta
- 611 – Colman z Lann Elo, irlandzki święty (ur. 555)
- 1023 – Godfryd II Bezdzietny, książę Dolnej Lotaryngii (ur. ok. 965)
- 1425 – Zofia Bawarska, królowa Niemiec i Czech, żona Wacława IV Luksemburskiego (ur. 1376)
- 1468 – Juan Torquemada, hiszpański duchowny katolicki, kardynał, dominikanin (ur. 1388)
- 1620 – Tàichāng, cesarz Chin (ur. 1582)
- 1764 – Benito Jerónimo Feijóo e Montenegro, hiszpański mnich, filozof (ur. 1676)
- 1802 – Jurij Vega, baron, słoweński matematyk, fizyk (ur. 1754)
- 1820 – Daniel Boone, amerykański myśliwy, pionier kolonizacji (ur. 1734)
- 1826 – Alexander Gordon Laing, brytyjski podróżnik, badacz Afryki Zachodniej (ur. 1793)
- 1839:
- Magdalena Hŏ Kye-im, koreańska męczennica, święta katolicka (ur. 1773)
- Sebastian Nam I-gwan, koreański męczennik, święty katolicki (ur. 1780)
- Julia Kim, koreańska męczennica, święta katolicka (ur. 1784)
- Agata Chŏn Kyŏng-hyŏb, koreańska męczennica, święta katolicka (ur. 1790)
- Karol Cho Shin-ch'ŏl, koreański męczennik, święty katolicki (ur. 1795)
- Ignacy Kim Che-jun, koreański męczennik, święty katolicki (ur. 1796)
- Magdalena Pak Pong-son, koreańska męczennica, święta katolicka (ur. 1796)
- Perpetua Hong Kŭm-ju, koreańska męczennica, święta katolicka (ur. 1804)
- Kolumba Kim Hyo-im, koreańska męczennica, święta katolicka (ur. 1814)
- 1860 – Miłosz Obrenowić, książę Serbii (ur. 1780)
- 1867 – James Ferguson, amerykański astronom (ur. 1797)
- 1868 – August Ferdinand Möbius, niemiecki matematyk, astronom (ur. 1790)
- 1877 – Hermann Grassman, niemiecki polihistor (ur. 1809)
- 1885 – Teresa Couderc, święta, francuska zakonnica (ur. 1805)
- 1902 – Levi Strauss, amerykański producent odzieży (ur. 1829)
- 1904 – Lafcadio Hearn, irlandzki pisarz (ur. 1850)
- 1914 – August Macke, niemiecki malarz (ur. 1887)
- 1921 – Edward Leszczyński, polski poeta, krytyk literacki (ur. 1880)
- 1932 – Pierre Degeyter, francuski kompozytor pochodzenia belgijskiego, autor muzyki do Międzynarodówki (ur. 1848)
- 1934 – Antoni Różański, polski aktor (ur. 1860)
- 1937 – Bessie Smith, amerykańska wokalistka bluesowa (ur. 1894)
- 1939:
- 1940 – Walter Benjamin, niemiecki filozof, teolog (ur. 1892)
- 1943 – Zygmunt Brynk, polski kontradmirał, uczestnik wojny rosyjsko-japońskiej i I wojny światowej (ur. 1872)
- 1944 – polegli w powstaniu warszawskim:
- 1945 – Béla Bartók, węgierski kompozytor, pianista (ur. 1881)
- 1947 – Hugh Lofting, brytyjski pisarz (ur. 1886)
- 1951 – Hans Cloos, niemiecki geolog, profesor Uniwersytetu Wrocławskiego (ur. 1885)
- 1954 – Ellen Roosevelt, amerykańska tenisistka, mistrzyni US Open (ur. 1868)
- 1956 – Lucien Febvre, francuski historyk (ur. 1878)
- 1958 – Kazimierz Nitsch, polski językoznawca, slawista (ur. 1874)
- 1968:
- 1972 – Marek Czerny, polski żużlowiec (ur. 1951)
- 1973 – Anna Magnani, włoska aktorka (ur. 1908)
- 1976 – Lavoslav Ružička, chorwacki chemik, laureat Nagrody Nobla (ur. 1887)
- 1978:
- 1979:
- 1980 – Roman Nowak, polski polityk, członek Rady Państwa (ur. 1900)
- 1983 – Aleksander Rymkiewicz, polski poeta (ur. 1913)
- 1986 – Desmond Brian Hurst, irlandzki reżyser filmowy (ur. 1900)
- 1987 – Zbigniew Kawiecki, polski aktor (ur. 1935)
- 1988:
- 1990 – Alberto Moravia, włoski pisarz (ur. 1907)
- 1991:
- 1996:
- 1998 – Betty Carter, amerykańska wokalistka jazzowa (ur. 1929)
- 2000 – Baden Powell de Aquino, brazylijski gitarzysta (ur. 1937)
- 2003:
- 2004 – Einar Foerde, norweski polityk, minister (ur. 1943)
- 2006:
- 2007:
- 2008:
- 2009 – Zygmunt Chychła, polski bokser, mistrz Europy, mistrz olimpijski (ur. 1926)
- 2010:
- 2011:
Przypisy